Trikotillomani (Saç Yolma Hastalığı)

Trikotillomani tekrarlayan saç yolmalarla karakterize,belirgin saç kaybına yol açabilen kronik bir dürtü kontrol bozukluğudur.Erişkinlerde ve çocuklarda en çok tüy yolunan bölge saçlı deridir,bunu kaş ve kiprikler izlemektedir.Trikotillomanide kişi saçını farkedilir şekilde saç kaybına yol açacak şekilde tekrar tekrar yolar.Saç yolma davranışının hemen öncesinde yada bu davranışa karşı koyma girişimi esnasında artan bir gerginlik hissedebilir,saç yolma esnasında haz,doyum yada rahatlama hissedebilir.

Bu hastalığın bilinen kesin bir sebebi yoktur.Hastalarda beyinde gelişen bir takım değişiklikler saptanmıştır.Hastalarda biyolojik yatkınlık ve genetik yatkınlık olasılığı yüksektir.

Her yaştan ,etnik gruptan,cinsiyetten milletten ve sosyoekonomik düzeyden kişide bu hastalık izlenebilir.Çocukluk döneminde hastalık kızlarda ve erkeklerde eşit sıklıkla izlenirken yetişkinlerde vakaların %80-90 ‘ı kadındır.Toplumda görülme sıklığı %1-3’dür.

Erişkinlerde trikotillomaniyle birlikte psikiyatrik bir hastalık sık görülmektedir.Kişilik bozuklukları,depresyon,anksiyete bozuklukları ,bağımlılık sık görülen rahatsızlıklardır.

Saç yolma sıklıkla ,hoş olmayan duygular,olumsuz psikolojik duyumlar sonrasında ortaya çıkar.Bu kişiler saç yolma davranışının gerilim,üzüntü,anksiyete ve öfkeyi azalttığını bildirmişlerdir.Saç yolma hemen hemen doğurduğu emosyonel sonuçlar yoluyla pekişiyorsa da uzun dönemli olumsuz sonuçları mevcuttur.Hastalar fiziksel görünümlerindeki değişimi gizlemek için büyük çaba sarfederler.Saç yolma davranışı sonrası suçluluk duyguları,üzüntü ,düşük benlik saygısı olası sonuçlarıdır.Kişi bu hastalıktan memnun değildir ,kurtulmak ister.Görünüşüne ve hayatına zarar verdiğini bilir durdurmak ister ama başarısız olur.Hastalığı yaşamayan kişilerin” istersen durdurursun,koparmazsın” dedikçe anlaşılamanın verdiği sıkıntıyla daha da şiddetlenebilir.

Trikotillomani işlevselliği belirgin olarak etkilemektedir.Toplumsal aktivitelerden,cinsel yakınlaşmadan belirgin derecede sıkıntı duyma ve bunlardan kaçınma oranları çok yüksektir. Kendi kendine düzelebilen bir hastalık değildir.Farkedildiğinde uzmana başvurmak olumsuz sonuçları engelleyecektir.

Tedavisinde rahatsızlığın değerlendirilmesi sonucunda ilaç tedavileri, ek psikiyatrik tanılara yönelik tedaviler ve kognitif davranışçı terapi uygulanan tedavilerdir.