Otizm

Otizm , belirtileri genellikle yaşamın ilk üç yılında ortaya çıkan ve sosyal etkileşimde, sözel ve sözel olmayan iletişimde problemler, tekrarlayıcı davranış ve kısıtlı ilgi alanları ile kendini gösteren bir bozukluktur.

Otizm spektrum bozukluğu ya da bilinen adıyla otizm, beynin ve sinir siteminin farklı yapısından ve işleyişinden kaynaklandığı kabul edilen karmaşık bir nörogelişimsel bozukluktur.

Otizm bir spektrum bozukluğudur.

OTİZM NE SIKLIKLA GÖRÜLÜR?

Otizm, günümüzde rastlanan en yaygın nörogelişimsel bozukluktur. Dünya nufusunun %1’ini etkilediği düşünülmektedir. Günümüzde 68 çocuktan 1’inde otizm görüldüğü tahmin edilmektedir.

OTİZME YOL AÇAN NEDENLER NELERDİR?

Otizmin nedeni tam olarak bilinmemektedir. Otizmde pek çok faktörün rolü olabileceği, bu faktörler içerisinde de en önemlisinin genetik olduğu düşünülmektedir. Bunu açıklayan en önemli bulgulardan biri otizmli çocukların kardeşlerinde otizm görülme oranının%3-7, tek yumurta ikizlerinde ise bu oranın 6-91 arasında olmasıdır.

OTİZMİN BELİRTİLERİ NELERDİR?

Otizmin temel belirtileri, sosyal ve iletişim becerilerinde kısıtlılık ile tekrarlayıcı hareketler ve davranışlardır.

Her hastalıkta olduğu gibi otizmde de her çocukta belirtiler farklılık gösterir ve aynı şiddette değildir.

FARKLI YAŞ GRUPLARINDA OTİZM BELİRTİSİ OLABİLECEK ÖZELLİKLER

1. yaş

• Göz teması azdır, gülümseme seslenmeye cevabı yetersizdir.
• Kucağı alınınca mutlu olmazlar taklit etmeye çalışmazlar, yabancılardan rahatsız olmazlar.
• İsmi ile çağrılınca bakmazlar.
• Gösterilen nesnelere az ilgilenirler.

2-3 yaş

• Konuşma sorunları vardır. Kelime söyleme, iki kelimelik cümle kurma,söylenenleri algılama konusunda yetersizlik
• Göz temasını uzun süre sürdürememe, gülümsememe, dokunulmaktan hoşlanmama, ismine bakmama, yaşıtlarıyla ilgilenmeme, bay bay yapma ve öpücük verme gibi taklide dayalı davranışların olmaması
• Tekrarlanan anlamsız hareketler vardır(kanat çırpma, parmak ucunda yürüme, dönme, sallanma, el çırpma gibi amaçsız hareketler )

4-5 yaş

• Donuk yüz ifadesi, iletişim kurmakta isteksizlik vardır.
• Oyunlarında hayal gücünü kullanma, taklit etme konusunda sorun yaşarlar.
• Karşısındaki kişinin duygularını anlama, kendisini onun yerine koyabilme gibi becerileri gelişmemiştir.
• Genelde kısa cümleler kurar, söylenenleri olduğu gibi tekrar eder, ses tonu tek düzedir.

Okul çağı

• Değişikliklere karşı direnç gösterirler ve yeni ortamlarda zorlanırlar.
• Bir kısmı hiçbir sosyal iletişime girmez. Arkadaşlık kurmaz, duygusal karşılık vermez ve duymuyormuş gibi davranırlar.
• Bir kısmı aktif olarak ilişki kurmaz fakat karşındaki kişiden ilgi gördüğünde reddetmeyip yaklaşmasına izin verirler.
• Bir kısım çocuk ise aktif olarak ilişki kurar ancak ilişki biçimleri tuhaftır. Sık tekrarlayıcı sorular, tuhaf dokunuşlar, garip vücut duruşları, karşılık vermede tuhaflıklar göze çarpar.

OTİZM TANISI NASIL KONUR?

Otizm tanısı, deneyimli bir çocuk ve ergen psikiyatristi tarafından çocuğun gözlenmesi, gelişim testleri yapılması ve anne babasına çocuğun gelişimi hakkında sorular sormasıyla konur.

Otizm tanısının erken yaşta konması, çocuğun tedavi programlarından daha fazla yarar görmesi açısından çok önemlidir.

OTİZM TEDAVİ EDİLEBİLİR Mİ?

Otizmli çocukların yetenekleri ve ihtiyaçları dikkate alınarak erken yaşta başlanan uygun bireysel eğitim proğramları ve ilaç tedavileri ile otizmin belirtilerinde düzelme sağlanabilmektedir.

Otizmli çocuklar özel eğitimler ve her çocuğa özgü tedavilerle topluma kazandırılabilir ve toplum içinde faydalı bireyler haline gelebilirler.