Safra Kesesi Taşı

Safra kesesi taşı; safra kesesi safrayı depolayan sindirime yardımcı bir organdır. Karaciğer günde 700-1000 cc safra üretir ve safra yolu ile bu safra onikiparmak barsağına akar. Safra kesesi içinde 70-100 cc kadar safra biriktirir. Yemekler onikiparmak barsağına ulaştığında bazı enzim ve hormonların aktive olmasıyla safra kesesi içinde biriktirdiği bu safrayı onikiparmak barsağına ani olarak boşaltır. Safra içindeki enzimler özellikle yağlı ve ağır yemeklerden sonra sindirime yardımcı olmak üzere işlev görür. Safra kesesi taşları kadınlarda 8 kat daha fazla görülür. Bunun sebebi östrojen hormonudur. Östrojen hem safrayı yoğunlaştırır hem de safra kesesi hareketlerini yavaşlatır. Bunun sonucunda safra kesesinde staz dediğimiz durağanlık ve içinde yoğunlaşma olur ve buda taşa sebebiyet verir. Safra kesesi taşı oluşumunda 4F dediğimiz risk faktörleri vardır. Bunlar; Female yani kadın olmak , Forty yani kırklı yaşlarda olmak, Fathy yani kilolu olmak ve Fair yani açık tenli ve kumral olmak üzere sıralanabilir. Safra kesesi içindeki taş eğer belirti veriyorsa mutlaka tedavi edilmesi gerekir. Belirtilerde karın ve sırta vuran ağrı, bulantı, şişkinlik ve hazımsızlık, sarılık olarak sayılabilir. Tedavisi cerrahidir yani safra kesesinin alınması işlemidir. Son yıllarda bu laparoskopik yani kapalı olarak yaygın olarak yapılmaktadır. Özellikle 5 mm den küçük taşlar olduğunda potansiyel riskler taşıyan bir durumdur. Küçük yani mikro taşlar ana safra yoluna geçip kolanjit dediğimiz safra yolu iltihabını, barsağa aktığı yani papilla dediğimiz yeri tıkayarak pankreatit tablosunu oluşturabilir. Bu yüzden mikro taşlar daha risklidir. Safra kesesi taşları belirti vermediğinde durum tartışmalıdır. Bir kısım otörler ileri yaşlarda ameliyat daha riskli olacağı için ameliyat önerirken bir kısım otörlerde yıllarca hiç belirti yapmamış bir taşın tedavi edilmesini gereksiz bulurlar. Son durumu özetlemek gerekirse; belirti varsa mutlaka laparoskopik ameliyat belirti yoksa hasta ve doktorun bu durumu tüm yönleriyle konuşup ortak karar vermesi en doğru olandır. Safra kesesi hayati bir organ değildir ancak sindirime yardımcı bir organdır. Alındıktan sonra çoğu hastada bir eksiklik ve sorun yaşanmaz. Yaklaşık 15-20 gün sonra vücut yeni duruma adapte olur.