20 Yaş Dişi

20 yaş dişleri ağızda en geride yer alan dişlerdir. Akıl dişi veya üçüncü büyük azı dişi olarak da isimlendirilirler. 18-24 yaş aralığında ağızdaki yerini alması beklenir. Yirmi yaş dişleri, yaşın ilerlemesine rağmen ağızda gözükmüyorsa gömülü kalmış olabilir ve çekilen diş röntgenleri ile dişler tespit edilebilir. Genellikle dört adet 20’lik diş mevcuttur; bazı nadir durumlarda ise hiç oluşmadığı görülür.

Ağızda normal konumda sürmüş ve fonksiyona girmiş olan dişlerin çekimi şart değildir. Ancak uygun olmayan pozisyonlarda sürmüş, yanak ve dil ısırmasına sebep olan, dişetinde kanama, şişlik, kızarıklıkla iltihaplanma oluşturan dişlerin çekimi gerekmektedir. Pozisyonunun uygun olmaması ve çenenin en arka kısmındaki temizleme güçlüğünden dolayı bu dişler kolayca çürüyebilmektedirler.

Yatay pozisyonda gömülü kalmış, komşu dişin sağlığını tehdit eden ve devamlı ağızda iltihabi durum oluşturan yirmi yaş dişlerine çekim tedavisi gerekmektedir. Her yirmi yaş dişinin çekimi cerrahi operasyonla olmamaktadır. Ağızda görünen dişlerin çekimi bazen operasyon gerektirmeden yapılabilirken tam veya yarı gömülü dişlerin çekimi cerrahi operasyonla yapılmaktadır. Yirmi yaş dişi ağrısıyla başvuran hastaların muayenesi sonucu bazen ilgili yerde çene kistleri de görülmektedir ve cerrahi olarak dişle birlikte çıkartılması gerekmektedir. Bazı durumlarda ise çenedeki gömülü dişler alt çene sinirine çok yakın olabilmektedir. Bu yakınlığı değerlendirmek amacıyla dental tomografi çekilmeli ve dişlerin sinirlerle olan komşuluğu etraflıca incelenmelidir.

Cerrahi çekimler, buna engel bir sağlık sorunu yoksa lokal anestezi altında yapılmaktadır. İyi bir lokal anestezi sonrasında işlem tamamen ağrısız geçmektedir. Hasta sadece baskı ve titreşim hissetmektedir. İşlem yaklaşık yarım saat sürmekte, eriyebilen dikişler kullanılması durumunda dikiş alınmasına gerek kalmamaktadır. Birkaç gün ağrılar olabilmekte fakat ağrı kesicilerle bu ağrılar kesilebilmektedir. Operasyon sonrası ağıza yerleştirilen tampon 30-40 dk sonra atılabilir. İlgili bölgeye soğuk kompres yapılması şişliği azaltacaktır. İşlemden 2 saat sonra ılık çorba içilebilir, makarna ya da püre kıvamındaki ılık yiyecekler çenenin diğer tarafıyla çiğnemek suretiyle yenilebilir. Operasyon sonrası sigara içilmemeli, aşırı sıcak-soğuk yiyecek ve içecekler tüketilmemeli, pipet kullanılmamalı, ilk 24 saatlik süreçte ağız çalkalaması ve tükürme yapılmamalı, yumuşak ve ılık beslenilmelidir. Doktorun gerekli görmesi durumunda dikiş alma ve kontrol seansları yapılmalıdır.