Avrupa Birliği’nden Apple’a kötü haber: üçüncü parti uygulama mağazalarına izin verilecek

Son yıllarda başı yasal kaygılardan ağrıyan Apple’a bir kötü haber de Avrupa Birliği’nden gelebilir. Epic v. Apple davası ve Hollanda’nın Apple’a uyguladığı yaptırımlardan sonra Apple’ın başı çok daha büyük bir kaygıda.

Üçüncü parti uygulama mağazaları ve ödeme sistemlerine izin verilecek

Avrupa Kurulu ve Avrupa Parlamentosu, geçtiğimiz cuma Dijital Piyasalar Yasası hakkında bir muahedeye vardı. Yeni anlaşma, şayet gerçekleşirse Apple başta olmak üzere birçok teknoloji devini gaye alacak. Önerilen Yasa’ya göre Apple, App Store dışında üçüncü parti uygulama mağazalarının varlığına izin vermek zorunda kalacak. Ayrıyeten iPad ve iPhone’lara App Store dışından uygulama yüklenmesine izin verilecek. Ayrıyeten geliştiriciler, Apple’ın kurullu ödeme sistemini kullanmak zorunda kalmayacak ve kendi ödeme sistemleri geliştirebilecekler. Bu durum Epic v. Apple davasının ana konusunu oluşturmuştu.

Ayrıyeten Apple, kullanıcıların Safari gibi mevcut uygulamaları silmesine ve diğer uygulamaların yerleşik uygulama olarak atanmasına izin vermek zorunda kalacak.

İletileşme uygulamaları, birlikte çalışmak zorunda kalacak      

Önerilen yasanın diğer bir önemli hususu ise iletileşme uygulamaları hakkında. WhatsApp, Facebook Messenger ve iMessage gibi uygulamalar, daha küçük iletileşme platformları ile çalışmaya açık olmak zorunda olacak. Böylelikle küçük yahut büyük iletileşme platformlarının kullanıcıları mesaj ve belge alışverişinde bulunabilecek ve manzaralı görüşme yapabilecek.

Büyük şirketlere büyük yaptırımlar

Önerilen yasaya göre, bedeli 75 milyon Euro’yu geçen, yıllık 7.5 milyar dolarlık satışı olan ve en az 45 milyon aylık kullanıcısı olan şirketler, “bekçi” olarak nitelendirilecek ve birtakım kurallara uymak zorunda kalacaklar. Bekçilerin uymak zorunda oldukları kurallar:

• Kullanıcıların, aboneliğe benzer şartlar altında temel platform hizmetlerinden abonelikten çıkma hakkına sahip olacak.
• Tarayıcı gibi önemli yazılımlar, işletim sistemi ile birlikte gelmek zorunda kalmayacak.
• İletileşme servislerinin temel özellikleri, diğer iletileşme servisleri ile çalışabilecek.
• Uygulama geliştiricilerinin, akıllı telefonların ek fonksiyonlarına adil erişimine izin verilecek. (ör: NFC çipi)
• Satıcılara platformdaki pazarlama yahut reklam performansı verilerine erişim müsaadesi verilecek.
• Avrupa Komitesi’ni, satın almalar ve birleşmeler hakkında bilgilendirilecek.
• Kendi ürün yahut hizmetlerini, diğer servislerden daha yüksek sıralayamayacaklar.
• Bir serviste toplanan özel datalar, öbür bir servis için kullanılamayacak.
• İş kullanıcıları için adil olmayan şartlar oluşturulmayacak.
• Birtakım uygulamaların yüklü olarak gelmesi yasaklanacak.
• Uygulama mağazalarında listelenmek için uygulama geliştiricilerinin makul hizmetleri kullanmasını mecburî kılınamayacak. (ör: ödeme sistemleri yahut kimlik sağlayıcıları)

Yasanın uygulanması halinde “bekçi” kategorisindeki teknoloji şirketleri bu kurallara uymak zorunda kalacak. Şayet uymazlarsa, toplam global cirolarının %10’u kadar para cezasına çarptırılabilecekler.

Yeni yasa tasarısı şimdi mutlaklaşmış değil lakin Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Konseyi’nin son onayından geçmesinin akabinde Avrupa’da teknoloji devleri önemli değişikliklere gitmek zorunda kalacak. Yasanın son onayı almasının akabinde, şirketlere 6 ay gibi bir süre tanılanacak. Dijital Rekabet Yöneticisi  Margrethe Vestager, yasanın Ekim ayı gibi yürürlüğe girebileceğini belirtti.

Apple daha önce Dijital Hizmet Kuralları’nın, kullanıcılar için inançsız servisler oluşturabileceğini belirtmişti. Kuralların uygulanması durumunda bilhassa Apple, bütün servislerinin işleyişi hakkında büyük değişiklikler yapmak zorunda kalacak. Bakalım Avrupa Birliği’nin inhisar şirketlere uygulayacağı yaptırımlar, teknoloji dünyasını nasıl etkileyecek.