Ceza Olarak Çocuğa Küsmeyin!

Geçtiğimiz günlerde Çocuk Hakları Koruma Platformu tarafından bir rapor açıklandı. 15 ilde yüzlerce ebeveynle görüşülerek hazırlanan araştırmada anne-babalara “Tahammülünüzü zorlayan olaylar karşısında çocuğunuza tepkiniz ne oluyor?” diye soruldu.

Ailelerin yüzde 74’ü duygusal şiddet uyguladıklarını belirtti. Duygusal şiddet örneği olarak ise, çocuğa küsmek ve sevdiği şeyleri ona yasaklamak sıralandı. Bu durumun daha vahimi ise yüzde 41’lik bir dilimin bu yaptıklarının işe yaradığını söylemesiydi. Peki, çocuğa duygusal şiddet uygulamak doğru mu? Duygusal şiddetin en az fiziksel şiddet kadar çocuğa hasar verdiğine dikkat çeken Uzman Psikoterapist Elif Zahide Tekerek, duygusal şiddet sonucunda çocuklarda depresyon belirtileri, konuşmada gecikme, okulda başarısızlık, düşük özsaygı ve benlik kavramlarının zayıf olması gibi durulmaların görülebileceğini belirterek, konuyu şöyle değerlendirdi.

Güven problemi yaşar
Çocuk, küsme davranışının sonucunda tepki alma kaygısıyla kendini sürekli suçlu hisseder, böylece başkalarına güvenemez hale gelir. En güvenli olduğu ve koşulsuz şekilde sevilmesi gereken ortamda yeterince sevilmediğini düşünüp kendini değersiz hisseder. Sonuç olarak ise büyüdüklerinde çevrelerinden ya sevgi dilenirler ya da aşırı verici olmakla ilgi odağı olmaya çalışırlar.

Disiplini öĞrenemez
Çocuğa vurmanın getirdiği tehdit ile ebeveyn-çocuk ilişkisi olumsuz etkilenirken, bu durum çocukta disiplin anlayışının gelişmemesine de yol açabilir. Duygusal şiddete maruz kalan çocuklar ergenlik dönemlerinde akranlarına oranla daha fazla agresif ve şiddetli uygulamaya yatkındırlar. Çocukluk döneminde bu tür şiddet davranışlarına maruz kalan bir birey gelecekte de sorun çözme tekniği olarak öğrendiği fiziksel ve duygusal şiddet davranışlarını kullanır.

Kendini değersiz hissebilir
Annenin çocuğuna küsmesi demek aslında nasıl iletişim kuracağını bilmemesi ve farkında olsun veya olmasın kızgınlık-öfke duygularının bir yansımasıdır. Sorunla karşılaştığında çözüm üretemeyen anneler bir cezalandırma biçimi olarak küsmeyi tercih eder. Henüz soyut kavramları tam olarak anlamlandıramayan çocuk için ise bu durum oldukça zarar vericidir. Çocuk depresyonunun sebeplerinden biri annenin çocuğunu görmezden gelmesi ve yok sayarak cezalandırmasıdır. Çocuğun algısının ve neden-sonuç ilişkisini kurmasının henüz gelişmekte olduğunu bilerek iletişim kurmanız şart.