Kekemelik Nedir?

Kekemelik, konuşmanın akıcılığıyla ilgili bir iletişim bozukluğudur. Ses, hece ve sözcüklerde uzatmalar, tekrarlar veya duraklamalarla ortaya çıkan konuşmanın akıcılığının bozuk olduğu durum “kekemelik” olarak adlandırılır. Genellikle 2-6 yaş arası ortaya çıkar ve yapılan araştırmalara göre erkek çocuklarda kız çocuklara göre daha yaygın olarak görülür.

Kekemelik çok faktörlü olarak kabul edilen bir bozukluktur. Genetik özellikler, çevresel faktörler, kişilik özellikleri, aile içindeki etkileşim ortamı gibi birçok durum kekemeliği etkiler.

Kekemeliğin birey üzerindeki etkileri çocukluk çağında başlar ve yaşam boyunca devam eder. Okulöncesi yaştaki çocuklar durumlarını önemsemiyor gibi görünseler de arkadaş ilişkilerinin ve sosyal etkileşimin daha yoğun olduğu ortamlara girdikçe çevreden alınan olumsuz tepkilerle birlikte iletişimden kaçınma davranışları sergilemeye başlarlar. Yavaş yavaş gelişen utanma duygusu kekemeliği saklamanın birincil amaç olarak belirlendiği bir yaşam biçimine doğru kişileri sürükler. Okul başarısı, arkadaşlık ilişkileri, karşı cinsle ilişkiler olumsuz etkilenir. Kişiler meslek seçimlerini yaparken yaşadıkları bu engelin onları en az rahatsız edeceği alanlara yönelir ve var olan yeteneklerini kullanamazlar.

Kekemeliğin belirtileri nelerdir?

Sözcüğün bir kısmının veya tamamının tekrarlanması: Sözcükteki hecenin veya seslerin düzensiz bir tempo ile bir ya da birden fazla defa tekrar edilmesidir. Örnek: k-k-k-kitap, ba-ba-baba

Uzatmalar yapılması: Sözcük içindeki seslerin uzatılmasıdır. Örnek: ssssınav, mmmaaanav.

Bloklar: Fonasyon sırasında havanın çıkışının gırtlakta ses telleri seviyesinde veya ağızda engellenmesidir.

Düzensiz nefes alma: Kişinin nefesini tutması ya da düzensiz nefes alarak konuşma akıcılığını bozmasıdır.

Konuşmaya arasına anlamsız ses veya sözcükler ekleme: Kişinin kekelemekten kaçmak amacıyla yaptığı geciktirmelerdir.  Kişi takılmalarını geciktirmek için konuşma arasına ‘ııı’, ‘şey’, ‘hıımmm’ gibi anlam ifade etmeyen boşluk doldurucu sözcük veya sesler ekler.

İkincil davranışlar: Baş, vücut veya bacak sallama, ayak vurma, yüz organlarının iletişim amacı taşıyan mimikler dışında çeşitli anlamsız hareketler yapma.