Menopoz

Bir kadının 12 ay boyunca hiç adet görmediyse ve doğal yollarla gebe kalması artık mümkün değilse menopoza girmiş demektir.

Genellikle 47-55 yaşlar arasında gerçekleşen menopoz daha erken ya da geç dönemde de görülebilmektedir. Menopoz son adetin görülmesinden 7 yıl önce başlayan ve 7 yıl sonrasına kadar belirtilerin kendini değişik şekilde gösterdiği bir dönemdir.

Menopoz tanısında laboratuvar testleri kadar hastanın hikayesi de önem taşır. Düşük östrojen (estradiol) düzeyleri ve yükselmiş FSH hormonu tanı koydurucudur. Herhangi bir hormon tedavisi ( doğum kontrol hapları da dahil) bu testlerin hatalı çıkmasına sebep olabilir. Adetin olmaması durumunda doktorunuz tiroid fonksiyonlarınızı prolaktin (süt hormonu) düzeylerinizi de ölçerek hikayeniz ve fiziki muayenenizle bir tanıya gidecektir.

Menopoz Belirtileri

Üreme hormonu salgılayan yumurtalıkların artık fonksiyon görmemesi ile özellikle östrojen seviyesindeki düşüş ile vazomotor instabiliteyle (sıcak basmaları, gece terlemeleri) kendini gösterir.

Psikolojik değişiklikler (duygu durumu dalgalanmaları, depresyon ,konsantrasyon güçlüğü) uyku bozuklukları, genital kanallarda atrofi ( vajinal kuruluk, ağrılı cinsel ilişki, idrar tutamama) cilt değişiklikleri (incelme, elastiside azalma) androjen seviyelerindeki düşme ile cinsel aktivitede azalma menopozun en sık karşılaştığımız belirtilerindendir.

Bu dönemde karşılaşılan anormal vajinal kanamalarda mutlaka bir kadın doğum uzmanına muayene olunmalıdır.

Daha ileriki dönemlerde menopoz osteoporoz (kemik erimesi), kemik kırıkları ve kardiyo vasküler hastalık riskinde artışa sebebiyet verebilmektedir.

Menopozla Baş Etmek

Sağlıklı bir yaşam tarzını benimsemek menopoz ile baş etmek için ilk altın kuraldır.

D vitamini ve kalsiyum desteği, ideal kiloyu koruyucu egzersizler, sigara tüketiminin azaltılması ve ya bırakılması, alkolden uzak durulması osteoporoz, kırık ve kalp hastalıkları riskini ciddi anlamda azaltmaktadır.

Estrojen, progesteron ve muhtemel testosteron kullanımını içeren hormon replasman tedavisi menopoz semptomlarını  belirgin azaltma ya da fayda sağlamaktadır. Fakat hormon replasman tedavisi mümkün olan en düşük doz ve en kısa süreyle uygulanmalıdır. Ne kadar uzun süre ve yüksek dozdan kullanılırsa meme kanseri, kan pıhtılaşma bozuklukları, inme ve myokand infarktüsü riski artmaktadır. Hormon olmayan tedavilerle vazomotor dengesizlikler (sıcak basmaları, depresyon ,duygu durum bozuklukları, antidepresanlar yardımıyla azaltılabilir.

Fitoöstrojenlerin (soya fasülyesi, nohut, keten tohumu)diyette artırılması ile vazomotor belirtiler hafifletilebilmektedir.

Lütfen menopoz tedavisini planlarken kadın doğum uzmanınızla  bu konuda fayda-zarar ilişkisini kapsamlı olarak tartışınız. Riskleri ve kazançları ayrıntıları ile öğreniniz.

Mammografi, meme ultrasonografisi, kemik dansitometrisi (DEXA).PAP. smear testive rutin kan sayımı ve biyokimyasal kan değerlerinizi menopoza girdiğinizde yaptırmış olunuz.

Menopoz hayatın sonu değil. Kendinizi daha iyi tanıdığınız, kıymetinizi bildiğiniz bir dönemin başlangıcıdır.