Çocuklarda Karaciğer ve Safra Yolu Cerrahisi

Çocuk Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Feryal Gün Soysal, çocuklarda karaciğer ve safra yolu cerrahisini sizler için anlattı.

Karaciğer ve safra yolu hastalıkları sadece yetişkinlerde değil, çocuklarda da rastlanabilen sağlık sorunları arasında yer alır. Çocuklarda daha çok konjenital denilen doğuştan gelen anomaliler görülür. Bunların arasında biliyer atrezi ön plandadır. Biliyer atrezi (safra yolu atrezisi) safra yollarının progresif, inflamatuar bir hastalığıdır. 5000 doğumda bir görülür. Bebeklerde sarılık, çok açık beyaza yakın kaka yapma şikayetleri vardır ve uzamış yenidoğan sarılıklarının dahili nedenleri yanında akılda bulundurulmalıdır. Safra yollarıyla ilgili yine koledok kisti denilen safra yolu kistleri sık görülen problemler arasındadır. Kız çocuklarında daha sık görülür ve sarılık, karın ağrısı olan çocuklarda akla gelmelidir. Basit bir batın ultrasonografisi ile tanısı konulur. Bunlar cerrahi girişim gerektiren sağlık sorunları arasındadır.

Cerrahi tedavinin türüne kistin durumuna göre karar verilir!

Eğer safra yollarında kistik lezyonlar varsa, tipini belirlemek ve ek anomaliler açısından ileri tetkikler yapılır. Bunlar arasında MR kolanjiyografi, peroperatuar kolanjiografi gibi yöntemler vardır. Teşhis konulduktan sonra kistin durumuna göre endoskopik ya da açık cerrahi tekniklerinden hangisinin uygulanacağına karar verilir. Ameliyat planı kistin durumuna göre belirlenir.

Karaciğer ve safra yollarına ait tümöral lezyonlar da yenidoğan döneminden itibaren tüm çocuklarda karşımıza çıkabilir. Karın şişliği, halsizlik, çabuk yorulma, safra yolu kitlelerinde sarılık belirtileri olabilir. Çocuk Onkolojisi ile birlikte değerlendirilmesi, kemoterapi, radyoterapi ya da cerrahi tedavi planı yapılması gerekir.

Daha çok erişkin dönemde görülmekle birlikte çocuklarda da safra kesesi taşlarını sıklıkla görüyoruz, nedenleri arasında; genetik, bazı ilaçların kullanımı, hematolojik hastalıklar sayılabilir. Operasyon öncesi sebebe yönelik tetkikler mutlaka yapılmalıdır. Tedavisi laparoskopik olarak kesenin alınmasıdır.

Bazı durumlarda çocuklarda pankreasa ait lezyonlar da görülebilir. Pankreasın iltihaplanması, kanallarda doğuştan anomaliler, tümörler görülebilir.

Çocuklarda oldukça geniş bir yelpazeye sahip görülen karaciğer, safra yolu ve pankreasa ait hastalıklarının tedavisinde çocuk gastroenterolojisi ile birlikte izlem yapılmalıdır.