Zorlu Duygularla Birlikte Yaşamayı Nasıl Öğrenebiliriz?

Duygular hakkında konuşurken çoğu zaman bize kendimizi daha iyi hissettiren duygulardan “olumlu duygular”, bize kendimizi kötü hissettiren zorlayıcı duygulardan ise “olumsuz duygular” olarak bahsetme eğiliminde olmaktayız. Olumlu duyguları daha fazla benimseme eğiliminde olurken olumsuz duyguları kendimize daha uzak görür ve onlarla ilişki kurmayı daha az önemseriz.

Bizi zorlayan ve kendimizi kötü hissetmemize neden olan duygulara öfke, üzüntü, kaygı, sinir, korku örnek olarak verilebilir. Peki, bu saydığımız duyguları neden olumsuz olarak değerlendiririz ve onlarla bir arada olmak bize zor gelir? Bu sorunun cevabı aslında bu duyguları yaşadığımız veya anımsadığımız zamanlar bedensel ve zihinsel olarak bizde bıraktıkları etkilerin neler olduğunda gizlidir.

Öfkelendiğimizde kalp atışımızın hızlanması, sinirlendiğimizde tansiyonumuzun yükselmesi, korktuğumuzda stres hormonlarının salgılanmaya başlaması, kaygılandığımızda işin içinden çıkamayacağımızı düşünmemiz gibi tepkiler bize kendimizi kötü hissettirir.

Bunun yanı sıra duygusal farkındalık becerimizi geliştirmemiz zorlayıcı duygularla bir arada nasıl yaşanabilir sorusunun cevabını bulabilmemiz açısından yarar sağlayıcı olacaktır. Bize kendimizi iyi hissettiren mutluluk, sevgi ve güven gibi duyguların yanı sıra öfke, kaygı, üzüntü, korku ve heyecan gibi zorlayıcı duygular da hayatımızın bir parçasıdır.

Bu duygulara ilişkin farkındalık becerimiz ne kadar gelişmişse onların üzerimizde bıraktığı rahatsız edici etkilerin aslında ne anlama geldiğini daha kolay anlayabiliriz. Bu sayede onları sağlıklı bir şekilde ifade edebilmemiz için neler yapabileceğimizi öğrenmeye yönelik motivasyon da kazanabilmemiz mümkün olur.

Geçmişte çözemediğimiz veya hâlihazırda var olan sorunlar bu duyguları yaşamamıza, bu duygularla birlikte zorlayıcı düşüncelerin zihnimize dolmasına ve bir daha hiç mutlu ve güvende olamayacakmışız gibi hissetmemize neden olmaktadır. Bununla birlikte bu duygulardan kaçmak, onları yok saymak ya da bastırmak hem bedensel olarak hem de zihinsel olarak zorlayıcı duyguların etkilerinin yoğunlaşmasına neden olur.

Bunun sonucunda ise farkında olmadan kendimize ve çevremize sıkıntı verebilir, sevdiklerimizi üzebiliriz. Sorunlarımızı çözebilmek ve neye ihtiyacımız olduğunu, bu zorlayıcı duygunun hangi gereksinimimize işaret ettiğini anlamak için olumsuz olarak adlandırdığımız duygularla da temas içinde olmalıyız.