Instagram’daki reklamları nedeniyle Duygu Özaslan’a para cezası

Ticaret Bakanlığı’na bağlı Reklam Konseyi, Mayıs 2021’de yayımladığı düzenleme ile sosyal medyadaki tüm reklam iş birliklerinde reklam olduğunun belirtilmesini zarurî kılmıştı. Instagram, Twitter, Facebook paylaşımlarında #işbirliği #ortaklık üzere etiketlerin bariz formda kullanılması mecburî oldu. Reklam paylaşımlarında bu etiketi olması gerektiği üzere kullanmayan His Özaslan’a 114 bin 326 TL idari para cezası kesilmesine karar verildi. His Özaslan, bu karara itiraz ederek mevzuyu idari mahkemeye taşıyabilir. Kararın bildiriminden itibaren 30 gün içinde itiraz etmezse para cezası uygulanacak.

Reklam Heyeti tarafından yapılan incelemelerde His Özaslan’ın Instagram hesabındaki Trendyol reklam paylaşımlarında #işbirliği #ortaklık üzere etiketleri bazen hiç kullanmadığı, kullandığı vakitlerde da görünür formda kullanmadığı gerekçesiyle “örtülü reklam” yapıldığı değerlendirmesinde bulundu.

Reklam Şurası kararında His Özaslan’ın paylaşımlarında şu sözleri kullanarak Trendyol’a yönlendirme yaptığı, iş birliği etiketlerini besbelli biçimde kullanmayarak örtülü reklam yaptığı belirtildi:

• Benimkiler kısa linkte en üstte, 4-5 yıldır giyiyorum resmen terlik üzere en çok giydiğim şey olabilir. Artık küçüklerden de almak istiyorum.
• Milladaki en iyi jeanleri bulma başkanınız geldi. Harikulade kalıp, uzunluk renk.
• Ggeçen kış ne kadar giydiğimi hatırlarsınız. Dünyanın en rahat, en pofidik ve tıpkı vakitte değişik biçimde şık duran şişme montu olduğunu düşünüyorum. Şu an stoğu var hatta indirimdeyken linki koyuyorum.
• Son vakitlerde aldıklarım ve beğendiklerimden oluşan bir link hazırladım size. Ortalarda bendeki modülleri bulun.
• İndirim bitmeden süper bi her şeye uyacak basic modüller linki hazırladım size. Body de var tayt da iç çamaşırı da.
• Aylardır beklediğiniz bu maşanın stoğu sonunda yenilenmiş bildirim gelir gelmez paylaşıyorum.
• Göstereyim şu an gözeneklerimin içinden neler çıkıyor. Yüzümde bu her zamanki glam glow’u kullandım hakikaten harikulade biçimde bütün gözeneklerin içinde yağı kiri söküyor. Saçımda da body shop’un hindistan cevizli saç yağı var… linkimiz burada ancak devamı gelecek bir şeyler daha süreyim yüzüme durun…
• Multivitaminimden, bitkisel protein tozuma, cildim için kullandığım kolajen tozuma, saç/tırnak uzatan vitaminime kadar en en en mutlu kaldığım gözüm kapalı önerdiğim eserler.

Konseyin değerlendirmesi şöyle oldu:

“Yapılan incelemeler sonucunda, söz konusu tanıtımlarda paylaşımların çoğunluğunda “ortaklık” halinde bir açıklamaya yer verilmekle birlikte bu açıklama metninin çarçabuk okunabilir büyüklükte olmadığı, paylaşımın yer aldığı mecranın orta yüz ve teknik özellikleri de dikkate alındığında tüketiciler tarafından birinci bakışta fark edilebilecek biçimde sunulmadığı, kimi paylaşımlarda ise rastgele bir reklam ibaresine yer verilmediği bu suretle şahsın takipçilerini çeşitli markalara yönlendirme yapmak suretiyle markaların ve eserlerin örtülü reklamının yapıldığı değerlendirildi.

Hasebiyle inceleme konusu tanıtımların;

– Ticari reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği’nin 6/1, 6/3, 6/4, 7/1, 7/2, 22/1, 22/2, 23/1-a, 23/1-b, 23/1-c ve 32 nci hususları,

– 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 61 inci unsuru

kararlarına muhalif olduğuna,

Buna nazaran, His ÖZASLAN isimli şahıs hakkında, 6502 sayılı Kanun’un 63 üncü ve 77/12 nci unsurları uyarınca 114.326-TL (Yüzondörtbinüçyüzyirmialtı Türk Lirası) idari para ve anılan reklamları durdurma cezaları verilmesine karar verilmiştir.”

His Özaslan’dan açıklama:

Reklamlarda bunlara dikkat edilmesi gerekiyor

5 Mayıs 2021 tarihinde Ticaret Bakanlığı tarafından “Sosyal Medya Etkileyicileri Tarafından Yapılan Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Hakkında Kılavuz” başlıklı bir düzenleme yayımlandı. Bu düzenlemeye nazaran sosyal medyadaki tüketiciyi yanıltan reklamların önüne geçilmesi hedeflendi. İş birliği olan tüm içeriklerde iş birliği ibarelerinin kullanılması zarurî oldu. Deneyimlemediği bir eseri deneyimlemiş algısı yapan yahut eseri onaylayan sözlerin kullanılması yasaklandı. Kendisine armağan edilmiş eseri satın almış izlenimi oluşturan paylaşımlara mani getirildi. Düzmece kullanıcılarla yorum ve etkileşim yapılması yasaklandı.

Bu düzenlemeye uymadığını düşündüğünüz paylaşımları e-Devlet üzerinden şikayet edebilirsiniz. E-Devlet’te arama kısmına “Reklam ve Haksız Ticari Uygulama Şikayeti” yazarak ilgili sayfaya ulaşabilirsiniz.

Instagram Öyküleri, Instagram gönderisi, Facebook gönderisi, Twitter gönderisi üzere paylaşımlarda reklamveren marka ismiyle birlikte şu etiketlerden en az birine yer vermek koşul:

• #Reklam
• #Reklam/Tanıtım
• #Sponsor
• #İşbirliği
• #Ortaklık
• “@[Reklam veren] ile işbirliği”
• “@[Reklam veren] tarafından sağlandı.”
• “@[Reklam veren] tarafından armağan olarak alındı.”

YouTube, Instagram IG TV üzere görüntü paylaşım platformlarında görüntü içerisinde, başlıkta yahut açıklama kısmının başında şu etiketlerden en az birinin kullanılması gerekiyor:

• “Bu görüntü [reklam veren] reklamlarını içermektedir.”
• “Bu görüntü, [reklam veren] ile fiyatlı işbirliğini içermektedir.”
• “[Reklam veren]’in takviyeleri ile.”
• “Bu eserleri [reklam verenden] armağan olarak aldım.”
• “Ürünleri bana gönderdiği için [reklam verene] teşekkürler.”

Podcast yayınlarındaki iş birliklerinde kullanılması gereken etiketler şunlar:

• “Bu podcast, [reklam veren] hakkında reklam içerir.”
• “Bu podcast, [reklam veren] ile fiyatlı bir işbirliğinden oluşmaktadır.”
• “[Reklam veren]’in dayanakları ile.”
• “Ürünleri (podcastimde bahsettiğim) [reklam verenden] armağan olarak aldım.”